De energieprijs bestaat uit vier hoofddelen: de inkoopprijs, energiebelasting, 21% btw en netbeheerkosten. Met de richtprijs van EUR 0,26 per kWh stroom en EUR 1,42 per m³ gas reken je je jaarverbruik eenvoudig door. De vaste vermindering energiebelasting van EUR 628,96 per jaar geldt voor elke aansluiting en verlaagt het totaalbedrag direct.
De inkoopprijs als basis
De inkoopprijs is het deel dat de leverancier betaalt om stroom en gas in te kopen op de groothandelsmarkt. Dit deel varieert per contract: bij een vast contract ligt het vast voor de looptijd, bij variabel volgt het de markt en bij dynamisch geldt het uur- of dagtarief. De richtprijs van EUR 0,26 per kWh en EUR 1,42 per m³ bevat al de gemiddelde inkoopprijs plus alle andere componenten.
Een gemiddeld huishouden met 2.500 kWh stroom verbruikt voor dit deel ongeveer EUR 650 als je puur de richtprijs toepast. Bij een dynamisch contract kan de inkoopprijs soms lager of zelfs negatief uitvallen, maar je betaalt nog steeds de volledige energiebelasting en btw over het verbruik. Dit maakt dynamische contracten vooral interessant voor wie verbruik kan sturen naar goedkope uren.
Concreet voorbeeld: bij 1.100 m³ gas komt de inkoopprijs in de richtprijs neer op EUR 1.562 per jaar. Wie overstapt naar een dynamisch contract kan dit deel verlagen door gasverbruik te beperken op dure dagen, maar de besparing is nooit gegarandeerd omdat de marktprijzen fluctueren.
Energiebelasting per kWh en m³
Energiebelasting is een vast tarief per eenheid dat de overheid heft. Voor 2026 bedraagt dit EUR 0,1108 per kWh stroom en EUR 0,7268 per m³ gas, inclusief 21% btw. Dit tarief is voor iedereen gelijk en onafhankelijk van je leverancier of contractvorm.
De belasting vormt een groot deel van de totale prijs. Bij een gemiddeld verbruik van 2.500 kWh stroom betaal je EUR 277 aan energiebelasting. Bij 1.100 m³ gas komt dit neer op EUR 799. Deze bedragen veranderen alleen als de overheid de tarieven aanpast.
Concreet voorbeeld: een eenpersoonshuishouden met 1.600 kWh stroom betaalt EUR 177 aan energiebelasting. Een gezin met 4.300 kWh betaalt EUR 476. De belasting blijft altijd verschuldigd, ook als je zelf stroom opwekt met zonnepanelen.
De rol van 21% btw
Over de inkoopprijs, energiebelasting en netbeheerkosten reken je 21% btw. Dit maakt btw een procentueel aandeel dat meegroeit met de andere kostenposten. Sinds 2023 geldt 0% btw op de aankoop en installatie van zonnepanelen, maar op je verbruik blijft 21% btw van toepassing.
De btw zorgt ervoor dat kleine verschillen in inkoopprijs of netkosten groter worden in het eindbedrag. Bij de richtprijs van EUR 0,26 per kWh zit de btw al verwerkt. Wie een lager tarief in een contract ziet, moet altijd nagaan of daar al btw in zit of niet.
Concreet voorbeeld: bij EUR 650 inkoop voor 2.500 kWh komt de btw over dat deel neer op ongeveer EUR 136 als je alleen de inkoopprijs belast. In de praktijk is de totale btw hoger omdat ook energiebelasting en netkosten worden belast.
Netbeheerkosten en vaste lasten
Netbeheerkosten zijn vaste bedragen per jaar die je betaalt aan de netbeheerder voor het transport van stroom en gas. Deze kosten zijn onafhankelijk van je verbruik en verschillen per regio en netbeheerder. Ze maken deel uit van de richtprijs maar worden apart in rekening gebracht.
Omdat het vaste bedragen zijn, dalen ze niet als je minder verbruikt. Bij een dynamisch contract blijven de netbeheerkosten onveranderd. Dit is een belangrijk aandachtspunt bij het vergelijken van aanbiedingen.
Concreet voorbeeld: een huishouden betaalt jaarlijks een vast netbedrag dat in de richtprijs is meegenomen. Bij 2.500 kWh en 1.100 m³ blijft dit deel gelijk, ongeacht of je 10% of 30% bespaart op je verbruik.
Vaste vermindering energiebelasting
Elke elektriciteitsaansluiting krijgt jaarlijks EUR 628,96 terug via de vaste vermindering energiebelasting. Dit bedrag wordt automatisch verrekend op je jaarafrekening en geldt voor alle huishoudens, ongeacht contract of leverancier.
De vermindering compenseert een deel van de energiebelasting. Bij een gemiddeld huishouden met 2.500 kWh en 1.100 m³ blijft er na verrekening nog een aanzienlijk belastingbedrag over. De vermindering geldt ook als je zonnepanelen hebt of een dynamisch contract.
Concreet voorbeeld: bij EUR 277 energiebelasting op stroom en EUR 799 op gas wordt EUR 628,96 verrekend. Het netto belastingbedrag daalt daardoor met dit vaste bedrag, ongeacht je werkelijke verbruik.
Invloed van salderen en teruglevering
Tot en met 31 december 2026 mag je 100% salderen. Vanaf 1 januari 2027 stopt de salderingsregeling in één keer. Teruggeleverde stroom kun je dan niet meer wegstrepen tegen je verbruik; je ontvangt alleen een terugleververgoeding per kWh.
Sommige leveranciers rekenen nu al terugleverkosten, vaak 1 tot 3 cent per teruggeleverde kWh of een vast jaarbedrag. Na 2027 zullen naar verwachting vrijwel alle leveranciers dergelijke kosten hanteren. Dit verandert de opbouw van je energierekening voor wie zelf opwekt.
Concreet voorbeeld: bij 2.500 kWh verbruik en 1.000 kWh teruglevering mag je tot eind 2026 volledig salderen. Vanaf 2027 betaal je belasting en btw over de volle 2.500 kWh en krijg je alleen een vergoeding voor de 1.000 kWh teruglevering.
Dynamische contracten en prijsopbouw
Bij een dynamisch contract wordt stroom per uur en gas per dag afgerekend tegen de marktprijs. De energiebelasting en btw blijven vast, maar de inkoopprijs varieert sterk. Negatieve uurprijzen komen voor, waarbij je geld toe krijgt bij verbruik.
Terugleveren gebeurt tegen de marktprijs van dat uur zonder energiebelasting en btw. Dit maakt de prijsopbouw anders dan bij vaste of variabele contracten. Een slimme meter is verplicht om de uurprijzen correct te registreren.
Concreet voorbeeld: bij 2.500 kWh verbruik op goedkope uren kan het inkoopdeel lager uitvallen dan de richtprijs. De energiebelasting blijft echter EUR 0,1108 per kWh, zodat de totale besparing beperkt blijft tot het inkoopdeel.
Stappenplan om je eigen prijsopbouw te berekenen
Begin met je jaarverbruik in kWh en m³. Vermenigvuldig met de richtprijs of je eigen tarief en trek de vaste vermindering energiebelasting af. Tel daarna de netbeheerkosten op en reken 21% btw over de variabele delen.
Controleer altijd of je contract vaste of dynamische prijzen heeft en of er terugleverkosten gelden. Vergelijk meerdere offertes met dezelfde verbruikscijfers om de werkelijke verschillen zichtbaar te maken.
Concreet voorbeeld: 2.500 kWh × EUR 0,26 = EUR 650. 1.100 m³ × EUR 1,42 = EUR 1.562. Na aftrek van EUR 628,96 en optellen van netkosten kom je tot je totale jaarkosten op basis van de richtprijs.
| Post | Detail | Bedrag/effect |
|---|---|---|
| Energiebelasting stroom | Vast tarief 2026 incl. btw | EUR 0,1108 per kWh |
| Energiebelasting gas | Vast tarief 2026 incl. btw | EUR 0,7268 per m³ |
| Vaste vermindering | Per aansluiting per jaar | EUR 628,96 |
| Richtprijs all-in | Gemiddeld CBS 2026 | EUR 0,26/kWh of EUR 1,42/m³ |
* Toelichting: de tabel toont de vaste componenten die in elke energierekening terugkomen. De richtprijs bevat alle posten gemiddeld; werkelijke bedragen verschillen per contract en netbeheerder.
Veelgestelde vragen
Wanneer stopt de salderingsregeling?
De salderingsregeling stopt per 1 januari 2027 in één keer. Tot en met 31 december 2026 mag je nog 100% salderen.
Wat is de vaste vermindering energiebelasting?
Elke aansluiting krijgt EUR 628,96 per jaar terug. Dit bedrag wordt automatisch verrekend op de jaarafrekening.
Geldt 0% btw ook op mijn verbruik?
Nee, 0% btw geldt alleen op aankoop en installatie van zonnepanelen. Over je verbruik betaal je 21% btw.
Moet ik een dynamisch contract kiezen?
Een dynamisch contract kan voordelig zijn als je verbruik kunt sturen, maar de besparing is niet gegarandeerd omdat alleen het inkoopdeel varieert. Energiebelasting en netkosten blijven gelijk.
Bronnen & tarief: cijfers o.b.v. Rijksoverheid, Milieu Centraal, CBS, Nibud, RVO en Belastingdienst. Kosten berekend met een richtprijs van EUR 0,26 per kWh en EUR 1,42 per m3 (gemiddeld all-in, CBS 2026); werkelijke prijzen verschillen per contract, leverancier en moment.